(advertentie)
(advertentie)
(advertentie)

Terwijl je in coffeeshops nog gewoon een stuk Marokkaanse hasj kunt scoren, wordt de hasjcultuur in Marokko zelf big business. Het Rifgebergte, al generaties de bakermat van de Marokkaanse kif, moet straks €13,14 miljard opleveren. Voor de boeren die daar altijd de risico’s voor droegen, dreigt daar echter weinig van over te blijven. 

Dat staat in een voor Nederland interessante High Times-reportage te lezen. Interessant natuurlijk vanwege de vele Marokkaanse medeblowers in Nederland, en omdat de hasj uit het Rifgebergte in bijna elke coffeeshop verkocht wordt.

🏔️ Kif uit het Rif. Het Rifgebergte ligt in het noorden van Marokko, en is al eeuwenlang het domein van Berberboeren die er wiet verbouwen. Het woord kif is Marokkaans-Arabisch voor cannabis, en betekent zoiets als ‘genot’. En reken maar dat je dat woord kent: het Nederlandse woordje kief stamt er rechtstreeks van af. Een mooi staaltje taalimport, net als de hasj zelf. En kief, dat zijn natuurlijk de verzamelde trichomen waar de hasjiesj van geperst wordt.

Kief

Kief komt van het Marokkaans-Arabische woord kif [kayf] en betekent zoiets als ‘genot’. In Nederland bedoelen we er de verzamelde trichomen mee, die samengeperst worden tot een lekker stuk hasj.

Koninklijk pardon

Vijftienduizend mannen kregen de afgelopen decennia een celstraf voor het verbouwen van cannabis in de Rif. In 2024 greep de Marokkaanse koning Mohammed VI in: hij verleende gratie aan bijna 5.000 mensen die veroordeeld waren of nog gezocht werden voor illegale wietteelt. Sinds 2021 is medicinale cannabisteelt bovendien al legaal in drie provincies, als eerste in een moslimland.

“We hebben gevochten om de ’tempel van de plant’ te behouden,” vertelt veteraan-activist Abdellatif Adebibe aan High Times, terwijl hij een houten pijp met de lokale Beldiya-soort rookt. Voor Adebibe, die al dertig jaar strijdt voor legalisering, is de gratie een doorbraak. Maar de opluchting is meteen ook een beetje bitter: nu het grote geld lonkt, staan de boeren voor wie hij al die jaren streed, ineens achteraan in de rij.

Legalisering voor multinationals

Marokko exporteerde in 2025 zijn eerste legale lading mediwiet: 50 kilo Beldiya-hasj naar Australië. Een piepklein begin van een markt die volgens prognoses kan uitgroeien tot 15 miljard dollar, omgerekend zo’n 13,14 miljard in euro’s. Klinkt als een feestje voor de Rif. Is het niet…

Van de winst uit de illegale hasjmarkt kwam tot nu toe ook maar slechts 4 procent bij de boeren terecht, meldt Adebibe. Dat percentage kan in de legale markt verdrievoudigen, maar zelfs dan blijft het een schijntje, vergeleken met wat multinationals gaan binnenharken.

“Multinationals willen het overnemen,” zegt Adebibe. “Maar het is ons culturele erfgoed.” Precies het patroon dat we al kennen van het kapitalisme in Canada, Duitsland, de Verenigde Staten en het Nederlandse wietexperiment: zodra cannabis legaal en winstgevend wordt, staan de bedrijven klaar om de kleine teler weg te concurreren.

Zodra cannabis legaal en winstgevend wordt, staan de bedrijven klaar om de kleine teler weg te concurreren

Geen ver-van-mijn-bed-show

Voor de Nederlandse coffeeshopklant is de situatie in Marokko absoluut geen ver-van-mijn-bed-show. Marokkaanse hasj is al decennia de huisstijl van de gemiddelde coffeeshop en blijft immens populair, zeker bij shops die buiten het wietexperiment vallen.
Binnen het experiment ligt dat inmiddels helaas anders: sinds 1 september 2025 mogen deelnemende coffeeshops alleen nog gereguleerde, legaal ingekochte hasj en wiet verkopen. Geïmporteerde Marokkaanse hasj is daarbij niet toegestaan, simpelweg omdat die nog niet legaal in te kopen is.

Klanten van experiment-coffeeshops merken dat: geen Marokkaanse plak meer op de kaart, wel Nederlandse hasj van eigen bodem. ‘Nederhasj’ dus, maar daarvan is de kwaliteit met de beste wil van de wereld nog niet op gelijke hoogte als die van het Marokkaanse origineel.

Zodra Marokko zijn export op poten heeft, zou legale import zomaar een oplossing kunnen zijn voor de Nederlandse coffeeshops en cannabisconsumenten. Maar gezien wie er nu al aan de knoppen draaien in Marokko, is de kans groot dat de boeren – die de cannabis al generaties en met gevaar voor eigen vrijheid verbouwen – straks alsnog met lege handen komen te staan.

Wietplanten in het Rif-gebergte: voor de Nederlandse cannabisconsument veel meer dan een ver-van-mijn-bed-show.

Erfgoed of exportproduct?

Uiteraard zijn we blij dat er ergens ter wereld weer een streep door een cannabisverbod gaat. Maar laat helder zijn: legalisering is absoluut geen garantie dat de mensen die de plant al eeuwen met liefde verbouwen, daar ook de vruchten van plukken.

Adebibe zegt het zelf treffend in High Times’ jubileumnummer: “Het brengt je omhoog. Je bent heel helder, heel kalm, je denkt goed, je eet goed.” Laten we hopen dat er, tussen alle miljarden door, ook nog wat van dat gevoel overblijft voor de boeren zelf.

Foto’s: Shutterstock