(advertentie)
(advertentie)
(advertentie)

Runoff meten klinkt als gedoe, maar het is de snelste manier om te zien wat er onder in je potten gebeurt. Het uitlekwater verklapt namelijk of je wietplant zijn voeding goed opneemt, en of hij misschien nog een beetje lust. Het vertelt je ook over eventuele zoutophopingen, en is een goede manier om het dieet van je wietplanten bij te sturen. 

Runoff meten betekent dat je het water opvangt dat na het gieten onderuit de pot loopt, en daar de EC-waarde (voedingsconcentratie) van meet. Je hoeft dus niet in de wortelzone te prikken. Het uitlekwater laat zien wat de wortels en het medium met je voedingswater hebben gedaan. En dat is precies wat je wilt weten.

🌱 Wat is runoff? Runoff, ook wel uitlekwater of drainwater, is het water dat na een gietbeurt onder uit de pot of het blok loopt, omdat het medium meer water kreeg dan het kon vasthouden. Het heeft de wortelzone gepasseerd en bevat de voedingszouten die de plant en het medium overlieten. De EC-waarde ervan zegt daarom iets over wat er rond de wortels gebeurt.

Runoff bij hydrokweken

In een circulerend hydrosysteem, zoals DWC (Deep Water Culture), pompt het water steeds rond. Het reservoir is daardoor tegelijk je voedingsbron én je meetpunt. Meet je daar dagelijks de EC-waarde, dan zie je of je planten naar verhouding meer water of meer voedingszouten opnamen. Op basis van die verandering pas je de voedingssterkte aan.

Zo vind je stap voor stap precies de concentratie die je planten willen. Hoe dat rekenen werkt, lees je in ons artikel over DWC kweken en voeding geven. Kokos en steenwol hebben geen reservoir, maar met runoff kun je dat voordeel gedeeltelijk nabootsen.

🎯 De vuistregel voor recirculerende systemen: stijgt de EC in je reservoir, dan namen de planten relatief meer water dan voeding op en heb je minder voeding nodig. Daalt de EC, dan namen ze relatief meer voeding op en mag de sterkte omhoog. Simpel!

EC-waarde meten voor wietplanten

Runoff meten in kokos en steenwol

Kokos en steenwol zijn hydrologische mediums: de voeding komt voornamelijk uit je gietwater. Het uitlekwater is daarmee de plek waar je ziet wat er van dat water over is na een tocht langs de wortels. Het werkt als een kleine, tijdelijke steekproef van de wortelzone, en dat maakt het een slimme meetmethode.

Er zit wel een kanttekening aan de vergelijking. Een reservoir meet je altijd op hetzelfde punt, terwijl het uitlekwater afhangt van hoe en hoeveel water je geeft. Vergelijk je metingen daarom alleen met metingen die je op dezelfde manier deed, en houd een logboek bij. Meer over de verschillende mediums vind je in onze startgids voor hydrologisch kweken.

Zo meet je het uitlekwater stap voor stap

Meet eerst de EC en pH van het water dat je gaat geven, in de gieter of het voedingsvat. Geef daarna rustig water, tot er water onderuit de pot loopt. Vang dat direct op in een schoon bakje, zodat opgedroogde zouten uit het schoteltje je meting niet vervalsen. Meet dan de EC-waarde en de pH-waarde.

Gebruik niet meer water dan nodig. Bronnen noemen grofweg 10 tot 30 procent uitlek als gangbaar: onder de 10 procent kan zout ophopen en boven de 30 procent geef je te veel water. Meet liefst bij dezelfde plant en op hetzelfde moment, bijvoorbeeld vlak voor een volgende gietbeurt. Anders vergelijk je appels met peren.

Runoff meet je natuurlijk met een EC-meter.

Wat zegt de EC van je uitlekwater?

Een iets hogere EC in het uitlekwater dan in je gietwater is normaal, want het medium kan stoffen afgeven (kokos bijvoorbeeld kalium en natrium) en tussen de gietbeurten verdampt ook water. Loopt het verschil flink op, dan hoopt zout zich misschien op in de wortelzone. Geef dan wat vaker of iets meer water, en verlaag zo nodig je voedingssterkte.

Is de EC van het uitlekwater juist lager dan die van je gietwater, dan kan dat twee dingen betekenen. Je planten eten meer dan jij ze geeft (ze willen water met een hogere EC-waarde of voedingsconcentratie), of het water verdeelt zich niet goed door het medium. Controleer daarom eerst of het water wel overal doorheen sijpelt voordat je de voedingssterkte verhoogt.

Ideaal is als de runoff dezelfde EC-waarde heeft als je voedingswater. Tot 20% hoger is nog net acceptabel maar daarboven heb je waarschijnlijk last van zoutophopingen. Een EC van 1,8 is bijvoorbeeld 20% hoger dan een EC van 1,5 – let in dat geval goed op want zo’n verhoging zit op de grens van een zoutophoping.

Wees voorzichtig met de pH-waarde van runoff

De pH van het uitlekwater is minder betrouwbaar dan de EC. Kokos bindt en geeft voedingsstoffen af, waardoor de waarde kan afwijken van wat de wortels zelf meemaken. Zie de pH daarom als trend. Stijgt of daalt hij steeds in dezelfde richting? Dat zegt meer dan één losse meting.

Verder is runoff een hulpmiddel en geen stuurknop. Het kan onderliggende problemen, zoals je watertype of een schommelende pH in het medium, juist maskeren. Meet daarom ook de pH van je gietwater, en kijk vooral naar je planten zelf. Uitlekwater geeft je een extra indicatie, het is geen vervanger van je eigen oordeel.

🪴 Runoff meten in aarde? Doe het alleen incidenteel: geef in aarde niet standaard water tot er water uitloopt. Dat houdt de aarde namelijk veel te nat, je krijgt kans op wortelrot en trekt rouwmuggen aan. Aarde buffert bovendien veel, dus het uitlekwater zegt minder over de wortelzone. Wil je toch eens meten, bijvoorbeeld bij een vermoeden van zoutophoping, doe dat dan als éénmalige controle.