Waar social media wél goed voor zijn? Jongeren aan de wiet helpen!

NIEUWS 03 juni 2026

Het gaat de laatste jaren veel over de verderfelijke invloed van social media op de (geestelijke) gezondheid van iedereen en met name jongeren. Het ene na het andere land stelt zelfs een leeftijdsgrens in van 15 jaar voordat de jeugd op TikTok & Co mag. Maar uit een actueel onderzoek blijkt dat er toch ook wel een voordeel zit aan die socials. Tieners die eraan verslaafd zijn hebben namelijk drie keer meer kans om cannabis te proberen!

Sociale media jagen impulsief- en risicogedrag aan

Tieners die frequent sociale media gebruiken, hebben ongeveer drie keer meer kans om cannabis te proberen dan tieners die het af en toe gebruiken, zo blijkt uit nieuw onderzoek van de University of Southern Queensland (UniSQ) in Australië. Toevallig of niet ook het eerste land ter wereld met een wettelijk social mediaverbod voor mensen onder de 16 jaar oud.

De studie is onder de welluidende titel ‘Causal pathways from social media use to adolescent cannabis use: An instrumental variable mediation analysis of behavioral problems‘ gepubliceerd in het juninummer van Journal of Substance Use and Addiction Treatment.

Opmerkelijk is dus dat dit onderzoek een verband legt tussen intensief gebruik van sociale media en verhoogde impulsiviteit en risicogedrag – gedragingen die ‘sterk geassocieerd worden met experimenteren met drugs’.

Opzet van de Australische studie naar link sociale media en cannabis consumptie

De studie analyseerde gegevens van 1.766 jongeren die deelnamen aan de Longitudinal Study of Australian Children, waarbij hun gebruik van sociale media en cannabis werd gevolgd vanaf de adolescentie tot de vroege volwassenheid.

Om de analyse te versterken, gebruikten de onderzoekers ook factoren zoals het bezit van een mobiele telefoon met internettoegang thuis, om de invloed van socialemediagebruik beter te kunnen onderscheiden van andere achtergrondfactoren.

Enkele beperkingen van de studie waren het feit dat het cannabisgebruik zelfgerapporteerd was en dat er geen onderscheid werd gemaakt tussen specifieke socialemediaplatformen of soorten online interactie.

Online gedrag werkt door in het echte leven

Hoofdonderzoeker en UniSQ-promovendus Getachew Asmare Adella zegt dat de bevindingen aantonen hoe online gedragspatronen de besluitvorming in de echte wereld tijdens de adolescentie kunnen beïnvloeden. “Wat ons het meest verraste, was dat angst en emotionele stress dit verband niet verklaarden”, verklaart Adella.

“In plaats daarvan bleken uiterlijke gedragingen zoals impulsiviteit of handelen zonder na te denken een veel grotere rol te spelen. Bijna een kwart van het verband (tussen socials en wiet, red.) kan waarschijnlijk verklaard worden door deze gedragsveranderingen.”

En die zijn op hun beurt dus weer nauw verbonden met het uitproberen van drugs, aldus de Australische onderzoekers.

Meer op socials = meer experimenteren (o.a. drugs)

Sociale media kunnen deze neigingen versterken door tieners bloot te stellen aan de invloed van leeftijdsgenoten, trends of online content die risicogedrag normaliseert – wat experimenteren kan aanmoedigen.

Onderzoekers ontdekten dat hoe vaker tieners sociale media gebruikten, hoe groter de kans was dat ze aangaven cannabis te hebben geprobeerd!

De bevindingen komen slechts enkele maanden nadat Australië een verbod op sociale media voor jongeren onder de 16 heeft ingevoerd, en voegen (volgens deze wetenschappers) “nieuw bewijs toe aan de lopende discussies over de invloed van online platforms op het gedrag van jongeren”.

‘Intensiteit gebruik sociale media is doorslaggevend’

Professor Rasheda Khanam, gezondheidseconoom aan de UniSQ en hoofdauteur van de studie, zegt dat de bevindingen “robuust bewijs” leveren voor de manier waarop digitale omgevingen het gedrag van adolescenten (iedereen tussen 10 en 23 jaar) kunnen vormgeven.

“Door geavanceerde analysemethoden toe te passen, konden we het effect van het gebruik van sociale media beter isoleren van andere achtergrondfactoren”, licht Khanam toe. “Deze bevindingen zijn belangrijk voor het vormgeven van beleid en interventies gericht op het ondersteunen van het welzijn van jongeren.”

Tieners besteden meer tijd aan sociale media dan ooit, terwijl er over cannabisgebruik tijdens de adolescentie de nodige zorgen bestaan, met name vanwege het feit dat hun brein nog niet volledig ontwikkeld is. “De meeste jongeren gebruiken sociale media, maar onze studie toont aan dat de intensiteit van het gebruik doorslaggevend is”, zegt hoofdonderzoeker Adella.

Gezonde online zelfregulatie stimuleren

De onderzoekers benadrukken dat het doel van de studie niét was om ouders of tieners bang te maken, maar om beter te begrijpen hoe online gedrag de gevolgen in de echte wereld kan beïnvloeden. Zodat ouders, docenten en beleidsmakers gezondere digitale omgevingen voor jongeren kunnen ondersteunen.

De studie identificeerde daartoe ook verschillende strategieën die kunnen helpen het risico onder adolescenten te verminderen, waaronder het stimuleren van offline activiteiten, het bevorderen van gezonde zelfregulatie, het versterken van onderwijs in digitale geletterdheid en het ondersteunen van open communicatie tussen ouders en tieners.

Hoe dan ook; wij van CNNBS zijn blij dat we ons online steentje bijdragen – sinds 1 januari 2014 – aan een beter begrip over cannabis. Want daar begint het ook allemaal mee, zou je net zo goed kunnen redeneren…